In de biologische landbouw staat duurzaamheid centraal. Duurzaamheid omvat vele aspecten. Duurzaamheidsthema’s zoals milieu, klimaat, dierenwelzijn en profit zijn nauw met elkaar verweven. BioKennis heeft gekeken naar de prestaties van de biologische landbouw op zeven aspecten van duurzaamheid.

Duurzaamheid

Er bestaat geen andere duurzaamheid dan integrale duurzaamheid. Dat geldt voor alle sectoren in onze samenleving en zeker ook voor de landbouw. Verschillende duurzaamheidsthema’s zijn in een agrarische bedrijfsvoering nauw met elkaar verweven. Soms kunnen bepaalde maatregelen gunstig zijn voor meerdere doelen.

Biologische landbouw

De biologische landbouw is een op duurzaamheid gerichte keten met een gecertificeerd product en een sterk groeiende markt. De certificering biedt een garantie voor de geleverde prestatie. De ambities van de biologische landbouw gaan verder en geven richting aan de ontwikkeling van de sector in de praktijk. De International Federation of Agriculture Movements (IFOAM) definieert vier beginselen van waaruit de biologische landbouw groeit en zich ontwikkelt: gezondheid, ecologie, billijkheid en zorg.

Prestaties

Wageningen UR (University & Research centre) en Louis Bolk Instituut hebben in het samenwerkingsverband bioKennis gekeken naar de prestaties van de biologische landbouw op zeven aspecten van duurzaamheid:

• De biologische veehouderij is op veel punten diervriendelijk. De dieren hebben een meer natuurlijke leefomgeving
• Biologische producten bevatten meer gezonde inhoudsstoffen en minder schadelijke stoffen vergeleken met niet-biologische producten.
• De biologische landbouw produceert minder broeikasgasemissie per hectare dan de gangbare landbouw. Maar door de extensieve en diervriendelijke productiewijze, die leidt tot lagere opbrengsten of meer voerverbruik per dier, is de emissie per kilogram product in een aantal sectoren hoger.
• Veel biologische bedrijven zijn actief bezig met zorg, kinderopvang, recreatie, educatie en verkoop aan huis. Een vorm van maatschappelijk ondernemen die de band tussen consumenten, burgers en boeren herstelt.
• Door de biologische bedrijfsvoering is de biodiversiteit hoger dan op gangbare bedrijven.
• De biologische landbouw gebruikt geen chemisch-synthetische bestrijdingsmiddelen en kent een lagere emissie van nutriënten.
• De omzet van biologische producten groeit harder dan van andere segmenten in de foodretail. Het marktaandeel is echter nog steeds bescheiden. Qua inkomens zijn er geen duidelijke verschillen tussen biologische ondernemers en hun gangbare collega’s.

Samenwerking ondernemers en onderzoekers

Voortgang boeken met duurzaamheidsprestaties op alle thema’s vraagt visie, ambitie, creativiteit en uithoudingsvermogen van de betrokken ondernemers. Door samenwerking met onderzoek komen nieuwe innovaties tot stand die bijdragen aan het verbeteren van de prestaties. Bioconnect, nu onderdeel van BioNext, verenigt ondernemers uit de primaire sector en de hele keten en verzamelt de vragen die na prioritering leiden tot onderzoeksprojecten. Wageningen UR en Louis Bolk Instituut voeren veelal dit onderzoek uit, in nauwe samenwerking met de biologische praktijk. Deze vraaggestuurde aanpak is uniek in Europa.