Koeienuier, foto: Pixabay

Nieuws

Stressvrij omgaan met koe goed voor koe en veehouder

Gepubliceerd op
5 september 2014

De resultaten van het project ‘Quality Handling in de melkveehouderij’ laten zien dat angst en stress verminderd kunnen worden door meer in te spelen op het natuurlijk gedrag van de koe. Het project wordt afgesloten met een dossier en een studiedag.

De deelnemende veehouders gaan bewuster en positiever om met de koeien en zorgen dat externen op hun bedrijf dit ook doen. In het project is er naast 2 workshopdagen met kennisuitwisseling ook een aantal praktische zaken uitgetest door de veehouders. Daarnaast is er door studenten van Van Hall Larenstein een enquête uitgevoerd onder 68 tweede- en derdejaars studenten van de hogeschool met thuis een melkveebedrijf.

Looptempo

De enquête laat zien dat er bij een flink aantal melkveehouders eenvoudige verbeteringen te behalen zijn. Zo geven 22% van de veehouders aan hun koeien ‘vlot’ te laten lopen bij het ophalen uit de wei. Het looptempo van de koe is echter een stuk langzamer dan van de mens. Daarnaast heeft de koe een blinde vlek onder haar neus waardoor ze haar kop zal willen buigen om te zien waar ze loopt. Dit kan alleen als ze haar eigen tempo loopt. Te snel lopen geeft dus een groot risico op zowel stress als klauwaandoeningen. Wat verder naar voren komt is dat bij 13% van de melkveehouders de koeien langer dan 2 uur in de wachtruimte staan. Lang dicht op elkaar staan geeft sociale stress en hittestress en is slecht voor de klauwen en voeropname.

Stress en angst verminderen

Ook komt uit de enquête naar voren dat 85% van de veehouders altijd een hulpmiddel (stok/voorwerp/ stem) gebruikt bij het ophalen van de koeien. Vaak wordt een hulpmiddel op een negatieve manier ingezet. Uit onderzoek van het Europese Welfare Quality project blijkt dat elke negatieve handeling een verhoging van stress tot gevolg heeft. Wanneer dit regelmatig gebeurt heeft dit invloed op melkproductie, groei, reproductie en gezondheid. Door de juiste manier van drijven toe te passen zijn hulpmiddelen (vrijwel) niet nodig. Het aanleren en aanwennen van de opdrijfprincipes biedt dus nog kansen om het aantal stress momenten bij de koeien te verlagen.

Bijna alle veehouders maken zeer regelmatig een rondje door de stal bij zowel hun koeien als het jongvee. Elke ronde door de stal is een interactie met het vee en kan een positieve of negatieve ervaring zijn voor de dieren. Door hier bewust van te zijn en hiernaar te handelen kunnen voordelen behaald worden.

Bewuster en positiever

De deelnemende veehouders geven aan dat ze sinds de start van het project bewuster bezig zijn met de omgang met hun koeien. Ze proberen waar mogelijk positief gedrag naar de dieren toe te verhogen en negatief contact te vermijden (met zo min mogelijk hulpmiddelen). Ook de juiste opdrijfprincipes worden steeds meer toegepast waardoor de koeien makkelijker en beter reageren. Daarnaast worden erfbetreders zoals stagiaires en klauwbekappers deelgenoot gemaakt van de opgedane kennis. De stagiaires nemen de ervaring mee naar hun eigen bedrijf en melden positieve resultaten.

Met klauwbekappers wordt beter afgesproken hoe er met de koeien moet worden omgegaan. Ook de omstandigheden worden kritisch bekeken. Door bijvoorbeeld de vangsluizen en opkapboxen op een voor de koe prettige plaats en manier op te stellen is het veel makkelijker om koeien stressvrij in de boxen te krijgen.

Tenslotte hebben de veehouders een aantal praktische zaken aangepast aan de behoeften van de koe, zoals: het weghalen van dode hoeken in de stal, het eerder plaatsen van vaarzen bij de melkkoeien om de vaarzen te laten wennen en het eerder plaatsen van kalfjes in groepshuisvesting.

Afsluiting project: dossier en studiedag

Achtergronden van het stressvrij omgaan met melkvee en resultaten van het project zijn samengevat in het dossier ‘Stressvrij omgaan met de koe’ op het Dierenwelzijnsweb/Groen Kennisnet.

Op vrijdag 10 oktober a.s wordt het project afgerond met een studiedag ‘Stressvrij omgaan met koeien'. Op deze dag zal Philipp Wenz (Der Kuhflüster) een workshop geven waarbij er zowel aandacht zal zijn voor de theorie maar vooral ook voor het praktisch oefenen. Deze dag wordt georganiseerd i.s.m. Valacon-Dairy. Vanwege een beperkt aantal plaatsen, kunnen direct betrokkenen zich eerst aanmelden. Resterende plaatsen worden beschikbaar gesteld aan andere geïnteresseerden.


(Bron foto: Marko Ruis)