Bij, foto: Pixabay

Nieuws

Drachtkalender: bereken kilo’s voer voor bijen

Gepubliceerd op
10 april 2015

Een honingbijenvolk heeft tot zo’n 60 kilo stuifmeel per jaar nodig. Dit staat op de site Drachtkalender; een applicatie waarmee kan worden berekend wat een land aan nectar en stuifmeel oplevert.

De applicatie Drachtkalender is opgebouwd uit verschillende biotopen die op een boerenbedrijf kunnen voorkomen, te weten: erf, houtsingel, akker, akkerrand, weiland, boomgaard, berm en slootkant. De kalender is in eerste instantie gericht op agrariërs, maar kan ook worden gebruikt door gemeentes, bedrijven en burgers.

Weinig bloeiende vegetatie

De kalender werkt eenvoudig, als een invuloefening. Per biotoop voert de gebruiker in hoeveel hectare daarvan is. Vervolgens vinkt deze per biotoop de aanwezige plantensoorten aan en voert de gebruiker het bedekkingspercentage in per soort. Per biotoop is een rekenvoorbeeld gegeven. Biotopen die op de site worden bestempeld als weinig geschikte habitat, kunnen met wat extra inspanning toch een belangrijke bijdrage leveren. Want 'het gaat niet goed met de bijen in Nederland'. Drachtkalender: 'Met name op het platteland hebben veel bijensoorten het moeilijk omdat er weinig bloeiende vegetatie is en bijen te weinig voedsel kunnen vinden'.

Rekenvoorbeeld akker

Een rekenvoorbeeld voor de akker (doorgaans een weinig geschikte habitat 'vanwege de open en winderige vlaktes en de tijdelijke aanwezigheid van één bloeiende soort') laat zien dat een stuk land met meer afwisseling toch aardig wat bijenvoeding kan opleveren. In het voorbeeld is uitgegaan van 1 hectare akker, bestaande uit 30% aardappel, 30% graan, 20% koolzaad, 10% luzerne en 10% radijs. De granen leveren weliswaar geen stuifmeel en nectar op (klik na invoer op 'Resultaat'; staafdiagram of 'Tabellen'; totaalcijfers) maar bij elkaar opgeteld kan het land in elk geval één volk van stuifmeel voorzien. In totaal leveren de planten in een jaar samen 76 kilo stuifmeel en 170 kilo nectar op van mei tot en met september (met een piek in juni).

Drachtperiode

De kalender maakt het mogelijk de bloeiboog van het eigen bedrijf in beeld te brengen en met die kennis waar mogelijk aan te passen. Per plantensoort is namelijk niet alleen aangegeven hoe hoog de plant scoort betreffende stuifmeel en nectar, maar ook hoe lang de bloeiperiode duurt. De boomgaard bijvoorbeeld levert een korte periode een overdaad aan voedsel (dat -wegens bloemvorm- ook goed bereikbaar is). Vrijwel alle genoemde soorten die in deze biotoop voorkomen -variërend van braam tot peer-scoren het hoogst haalbare nectar- en stuifmeelcijfer 5*. De bloeiperiodes zijn echter kort: 2, maximaal 3 maanden.

Variatie voor voeding(swaarde)

De makers van de Drachtkalender -Louis Bolk Instituut**- tippen dan ook (bij de biotoop Boomgaard): 'door het biotoop 'weiland' of 'houtsingel' in te vullen, kunt u ontdekken wat een bloeiende ondergroei of een gevarieerde windsingel betekent voor het voedselaanbod van honingbijen'. Variatie, zo blijkt verder, is ook belangrijk gelet op voedingswaarde (kopje 'Meer informatie' op Drachtkalender): 'Niet alle essentiële voedingsstoffen zijn in elke drachtplant aanwezig. Een voldoende gevarieerd aanbod zorgt ervoor dat bijen gezond blijven'.

Bijen (houden) – meer informatie

Meer informatie over bijen is onder meer te vinden in het Groen Kennisnet-dossier Bijen en het digitale overzicht De Nederlandse bijen en hun relaties - overzicht van in Nederland en Vlaanderen voorkomende solitaire en sociale bijen. Informatie over bijen, bijen houden en een handje helpen is ook te vinden op de site ImkerPedia (en het recent verschenen Groen Kennisnet-artikel Groenbedekkers: voer voor grond, vee én bijen).

* Zie kopje 'Hoe werkt het? ' op de Drachtkalender voor meer uitleg
** in het kader van het praktijknetwerk BIJenBESTUIVING (2012-2015); gefinancierd door het Ministerie van Economische Zaken en het Europese Landbouwfonds voor Plattelandsontwikkeling: Europa investeert in zijn platteland

(Bron foto: Pixabay)