Amsterdam, foto  danirasa via Pixabay

Nieuws

Veranderende kennisontsluiting stadsboomonderzoek

Gepubliceerd op
9 december 2019

Het aantal wetenschappelijke publicaties over het Nederlandse boomonderzoek neemt af. Een veranderende financieringsstructuur is daar mede oorzaak van. Maar de kennisontsluiting gebeurt nu ook vaak anders. Er is vaker duidelijke communicatie gericht op de doelgroep.

Nederlandse onderzoekers publiceren nauwelijks meer in wetenschappelijke tijdschriften op het gebied van stadsbomen of urban forestry, stelt Vakblad Boomzorg. De redactie van het vakblad telde in 2017 het aantal publicaties in drie wetenschappelijke vakbladen. In een vakblad waren bij niet meer dan 3% van de relevante publicaties Nederlandse onderzoekers betrokken. In de andere twee vakbladen kwamen Nederlandse wetenschappers helemaal niet voor.

Onderzoeksfinanciering

Boomadviseur Leendert Koudstaal van de gemeente Den Haag ziet die achteruitgang ook. Wageningen liep vroeger voorop met het onderzoek. 'Als het op deze manier doorgaat, doet straks de laatste wetenschapper het licht uit,' zegt hij in het artikel over de tanende wetenschappelijk rol van Nederland in urban forestry. René van der Velde, Research Fellow Urban Forestry van TU Delft, beaamt in het artikel dat het aantal publicaties over urban forestry in Nederland in het verleden veel hoger was. Het aantal mensen en de hoeveelheid middelen op het gebied van onderzoek naar urban forestry in Nederland zijn al decennia tanend, zegt hij.

Henry Kuppen van Terra Nostra noemt de veranderde financieringsstructuur van onderzoek in Nederland als verklaring voor het geslonken aandeel van Nederland op het gebied van urban forestry-onderzoek. Er is geen overheidsfinanciering meer. En met het verdwijnen van het Productschap Tuinbouw in 2014 verdween ook die financieringsbron. Kuppen vindt het dan ook een goede ontwikkeling dat de Intergemeentelijke Studiegroep Bomen (ISB) het initiatief heeft genomen voor een Oogstfonds. Geld uit dit fonds willen de initiatiefnemers besteden aan langetermijn-bomenonderzoek dat het algemeen belang dient.

Toepasbare kennis

Zo hebben de gemeenten Amsterdam en Den Haag geld gestoken in onderzoek naar verdelingsmethoden voor gezonde paardenkastanjes en in onderzoek naar populieren en essentaksterfte. Daarnaast is het ook goed dat bedrijven onderzoek financieren, zegt Kuppen. Hij is van mening dat vroeger onderzoek werd gedaan zonder dat onderzoekers zich afvroegen wat de praktijk eraan had. Wagenings onderzoeker Fons van Kuik is het daar niet mee eens. Ook in het verleden werd het onderzoek ondersteund door de boomkwekerijsector.

Hoewel er door Nederlandse onderzoekers minder wordt gepubliceerd in wetenschappelijke bladen, is er wel heel veel internationale kennis beschikbaar. Kuppen en Van der Velde vinden dat veel van die kennis goed toepasbaar is in Nederland. Daarom moet die kennis beschikbaar gemaakt worden voor Nederlandse beheerders en eindgebruikers. De kunst is om de praktische betekenis van de onderzoeksresultaten te vertalen naar Nederlandse omstandigheden, zegt Van Kuik.

Kennisdeling

Daarnaast is Van Kuik voorstander van meer wetenschappelijk onderzoek. Hij juicht het toe dat er nu een een leerstoel urban forestry is gekomen bij TU Delft. De vernieuwing zit op de kruisvlakken van kennisgebieden. In dit geval is het raakvlak het stedelijk groen (Wageningen-UR) en stedelijk ontwerp (TU-Delft). Hij verwacht er veel van.

Wagenings onderzoeker Jelle Hiemstra, projectleider van diverse publiek-private samenwerking (PPS)-projecten, zegt dat er nog steeds veel onderzoek gebeurd. Er wordt ook wel gepubliceerd in wetenschappelijke tijdschriften, maar kennisontsluiting gebeurt nu ook vaak anders. Nederlandse opdrachtgevers vragen steeds vaker om kennisdeling in de vorm van leaflets en brochures, websites of protocollen. Er is een voorkeur voor duidelijke communicatie, rechtstreeks naar de doelgroep. Men geeft de voorkeur aan duidelijke communicatie, rechtstreeks naar de doelgroep, boven publicaties in wetenschappelijk tijdschriften, aldus Hiemstra.

(Bron foto: danirasa via Pixabay)